Jón afi minn
,,Ertu þarna stubba mín,” segir afi með sinni góðlegu röddu. Ég hleyp til hans þar sem hann liggur í sófanum. Hann tekur mér opnum örmum eins og alltaf. Góðleg augu, vingjarnlegt bros hans og hlý hönd gerðu það að verkum að öll börn hændust að honum. „Hvernig er veðrið úti?” spyr hann. Ég segi honum það ásamt helstu fréttum. Ég leggst hjá honum og hann segir mér sögur eða vísur. „Það sem ég meina, sérðu, sko, vertu ekki að neinu rugli: Bara að reyna að drepa tvo steina með einum fugli.” Ég segi honum að hann hafi farið með þessa vísu fyrir mig áður en hann rámar ekkert í það.
Um kvöldið horfum við á barnatímann. Táknmálsfréttirnar á undan barnatímanum þykja mér alltaf ósköp leiðinlegar. Afi segir mér þá hvað hann heldur að þulurinn sé að segja og lætur þannig þessar 10 hryllilegu mínútur vera örfljótar að líða. Eftir kvöldmat sest ég við píanóið hjá ömmu og afa og byrja að æfa mig. Afi er fljótur að láta mig vita ef honum finnst eitthvað ekki hljóma rétt. Ég hlusta á það sem hann hefur að segja enda hafði hann mikið vit á tónlist, búinn að vera kórstjórnandi og undirleikari hátt í 50 ár .
Afi býður góða nótt og kveðst vera farinn að sofa. Þetta átti ég alltaf í erfiðleikum með að skilja. Rétt byrjað að kvölda og hann sofnaður. En eldsnemma á morgana þegar allir hinir á bænum voru í fastasvefni fór hann á fætur og hugaði að kindunum. Svo settist hann ef til vill út fyrir og naut kyrrðarinnar í náttúrunni.
Áður en veikindin heltóku afa kom hann oft heimsókn til mín og foreldra minna. Það var ekki langt fyrir hann að fara þar sem við bjuggum í næsta húsi. Í heimsóknum sínum var hann fljótur að koma mér upp á lagið að drekka kaffi. Við sátum margar stundir við eldhúsborðið, sötruðum kaffi og fórum óspart með sykurmolana enda voru þeir undirstaða góðs kaffisopa. Þar sem ég sat og naut þess að vera hjá afa, veitti ég því aldrei eftirtekt hvernig dökka hárið hans var byrjað að grána, hvernig bláu augun voru byrjuð að missa lit og hvernig hendur hans sem héldu fast utan um kaffibollann voru byrjaðar að hrörna. Afi hafði alltaf þessa miklu lífgleði og jákvæðni að bera sem olli því að sú staðreynd að hann væri farinn að eldast gleymdist.
Ævi afa einkenndist ætíð af hraustleika.Það var ekki fyrr en um áttrætt að hann veiktist af sjúkdómnum Alzeimer. Þá var það ég sem kom til hans og las fyrir hann ljóð, oft sama ljóðið dag eftir dag. En það var ekki það sem skipti máli, heldur að maður kom og naut þess að vera hjá honum.Þrátt fyrir að sjúkdómurinn eyddi út mörgum af hans minningum þá mundi hann alltaf hinn ótrúlegustu ljóð, kvæði og sögur.
Meðan afi lifði og jafnvel eftir að hann er látinn er mikið talað um hvað hann var góðhjartaður maður. Hann hugsaði alltaf um alla aðra á undan sér og ef maður var í vandræðum með eitthvað, leitaði maður til hans og hann hjálpaði manni þá eftir sinni bestu getu. Ég áttaði mig ekki á því þegar ég var lítil hvað ég var heppin að eiga þennan frábæra afa, en ég geri það núna og er ótrúlega þakklát fyrir að eiga allar þessar minningar með honum.
Sigurdís Tryggvadóttir Ártúnum
17 ára nemi í MA
Flutt á fjölskyldumóti í Ártúnum 26. júní 2010
Skrá yfir tónlist í þættinum:
Ástin á tímum ömmu og afa – Anna Hinriksdóttir
RÚV, Hljóðvarp – Fyrri þáttur, upptaka 1. mars 2010
1 - Draumalandið
Einar Kristjánsson
GE 11428 - #6 = >> 0:45
2 - Ég lít í anda liðna tíð
Sigurveig Hjaltested (Útvarpsperlur)
GE 20490 - # 27
= >> 0:37
3 - Minni Reykjavíkurbæjar (Yfir fornum frægðarströndum)
Kór Langholtskirkju (Ísland er lýðveldi)
GE 8775 - # 21 = >> 0:48
4 - Sprettur (Ég berst á fáki fráum)
Karlakór Reykjavíkur (Hraustir menn)
GE 16862 - # 19 = >> 0:40
5 - Vormenn Íslands
Karlakór Bólstaðarhlíðarhrepps (Tónar í tómstundum)
L-20222 – Hlið 2, # 1 = >> 0:25
6 - Í Hlíðarendakoti (Fyrr var oft í koti kátt)
Þuríður Pálsdóttir (Fljúga hvítu fiðrildin)
GE 20043 - # 20 = >> 0:26
7 - Yfir voru ættarlandi
Kór Áskirkju (Það er óskaland Ísland)
AH - # 5 = >> 0:25
8 - Svanasöngur um heiði (Ég reið um sumaraftan einn)
Karlakór Reykjavíkur og Guðrún Á. Símonar (Hraustir menn)
GE 16862 - # 4
= >> 0:44
9 - Minni Ingólfs (Lýsti sól)
Kór Áskirkju (Það er óskaland Ísland)
AH - # 3
= >> 0:40
10 - Leitin
Kristín Sædal Sigtryggsdóttir (Draumalandið)
GE 9635 - # 5
= >> 0:25
11 - Ég vil elska mitt land
Karlakórinn Jökull (Í jöklanna skjóli)
GE 17361 - # 11
= >> 0:30
12 - Til fánans (Rís þú unga Íslands merki)
Kór Langholtskirkju (Ísland er lýðveldi)
GE 8775 - # 4
= >> 0:53
13 - Blessuð sértu sveitin mín
Íslenski kórinn í Gautaborg (Heima og að heiman)
GE 17730 - # 15= >> 0:20
14 - Tvær hausstökur (Sumri hallar)
Guðrún Tómasdóttir (Íslensk þjóðlög)
GE 27776 - # 22
= >> 0:43
15 - Þótt þú langförull legðir
Kór Áskirkju (Það er óskaland Ísland)
AH - # 23
= >> 0:47
16 - Rósin
Elsa Sigfúsdóttir (Óskastundin)
GE 20176 - # 5
= >> 0:38
17 - Þorraþrællinn (Nú er frost á Fróni)
Karlakórinn Þrymur (Húsavík)
L-10026 - Hlið I, # 9
= >> 0:29
18 - Ég bið að heilsa
Tígulkvartettinn
GE 14622 - # 25
= >> 0:40
19 - Sólskríkjan (Sú rödd var svo fögur)
Rannveig Fríða Bragadóttir (Íslenska einsöngslagið)
GE 16000 - # 24
= >> 0:39
20 - Í fjarlægð
Gunnar Guðbjörnsson (...og Jónas Ingimundarson...)
GE 6073 - # 8
= >> (2:03 í allt)